{"id":111413,"date":"2025-02-25T16:39:51","date_gmt":"2025-02-25T15:39:51","guid":{"rendered":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/?p=111413"},"modified":"2025-02-25T16:40:01","modified_gmt":"2025-02-25T15:40:01","slug":"dahlia-de-la-cerda-wsciekle-suki-wywiad","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/dahlia-de-la-cerda-wsciekle-suki-wywiad\/","title":{"rendered":"Dahlia de la Cerda z nominacj\u0105 do Mi\u0119dzynarodowego Bookera. Co nam powiedzia\u0142a?"},"content":{"rendered":"\n

Dahlia de la Cerda to meksyka\u0144ska pisarka i autorka zbioru opowiada\u0144 W\u015bciek\u0142e suki. <\/em>Przypominamy nasz\u0105 rozmow\u0119, kt\u00f3r\u0105 opublikowali\u015bmy w styczniu 2024 roku.<\/h2>\n\n\n\n

Meksyka\u0144ska autorka powo\u0142a\u0142a do \u017cycia 13 fascynuj\u0105cych bohaterek, tytu\u0142owych W\u015bciek\u0142ych suk<\/em>. W drapie\u017cnych monologach, nie stroni\u0105cych od soczy\u015bcie potocznego j\u0119zyka, opowiadaj\u0105 nam swoje historie. Wszystkie styka\u0142y si\u0119 z rozmaitymi formami przemocy \u2013 zar\u00f3wno tej systemowej, jak i namacalnej, gdy zagro\u017cenie czai si\u0119 w drodze powrotnej do domu z imprezy. Dahlia de la Cerda<\/strong> porozmawia\u0142a z nami o umacnianiu ofiar, odczuwaniu wstydu i toksycznej m\u0119sko\u015bci. Dzi\u015b znalaz\u0142a si\u0119 na d\u0142ugiej li\u015bcie International Booker Prize obok 12 innych tytu\u0142\u00f3w z ca\u0142ego \u015bwiata. Finalistki poznamy 8 kwietnia, a zwyci\u0119sk\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 20 maja.<\/p>\n\n\n\n

KUP W EMPIKU<\/a><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Zapytani o horror<\/em>, mieszka\u0144cy Europy pomy\u015bl\u0105 raczej o filmach czy ksi\u0105\u017ckach. W przypadku Ameryki \u0141aci\u0144skiej nie da si\u0119 zapomnie\u0107 o momentach, gdy wdziera si\u0119 do codziennego \u017cycia. Jak sobie z tym radzisz jako pisarka?<\/h4>\n\n\n\n

Mieszkam w Meksyku, ale jednocze\u015bnie jestem r\u00f3wnie\u017c fank\u0105 horroru i grozy jako gatunk\u00f3w. W moim \u017cyciu wiele nocy sp\u0119dzi\u0142am samotnie.  Najpierw moja matka pracowa\u0142a na nocn\u0105 zmian\u0119, p\u00f3\u017aniej robi\u0142 tak tak\u017ce m\u00f3j m\u0105\u017c. Wyrobi\u0142am w sobie nawyk ogl\u0105dania film\u00f3w grozy, poniewa\u017c przynosi\u0142y mi one spok\u00f3j ducha. Wiele kobiet si\u0119ga po horrory, gdy\u017c pomagaj\u0105 stawi\u0107 czo\u0142a naszym l\u0119kom. Gdy w Meksyku wybuch\u0142a wojna narkotykowa zobaczy\u0142am, \u017ce prawdziwy horror, strach i prawdziwe potwory mieszkaj\u0105 w rzeczywisto\u015bci. Niczego, co widzia\u0142am w ramach fikcji, nie da si\u0119 por\u00f3wna\u0107 z groz\u0105, kt\u00f3rej do\u015bwiadczyli\u015bmy w Meksyku w czasie wojny z narkotykami. Wbrew powszechnemu przekonaniu, ta groza nas jednak nie parali\u017cuje. Zamiast tego motywuje nas do \u2013 chocia\u017cby \u2013 pisania.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"Dahlia
Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki „W\u015bciek\u0142e suki”, Dahlia de la Cerda, t\u0142. Katarzyna Okrasko, Wydawnictwo Filtry<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Czy stawiasz jakie\u015b granice, m\u00f3wi\u0105c o przemocy?<\/h4>\n\n\n\n

Tak, etyczne granice. Kluczowe jest dla mnie, by unikn\u0105\u0107 ponownego wiktymizowania ofiar. Jestem bardzo ostro\u017cna, je\u015bli chodzi o j\u0119zyk, jakiego sama u\u017cywam. Interesuje mnie wyja\u015bnienie zachowa\u0144, kt\u00f3re nas dotykaj\u0105, bez tego, aby sta\u0142y si\u0119 pornografi\u0105 przemocy<\/a> lub makabrycznym spektaklem, na kt\u00f3ry mo\u017cna za darmo popatrze\u0107.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Czy zale\u017cy Ci na tym, by Twoja fikcja znajdowa\u0142a si\u0119 blisko rzeczywisto\u015bci?<\/h4>\n\n\n\n

Tak, interesuje mnie u\u017cywanie fikcji jako narz\u0119dzia do m\u00f3wienia o kontek\u015bcie, z kt\u00f3rego si\u0119 wywodz\u0119. Mam nadziej\u0119, \u017ce pewnego dnia przestanie to by\u0107 konieczne i b\u0119d\u0119 mog\u0142a pisa\u0107 historie mi\u0142osne czy wsp\u00f3\u0142czesne komedie o wampirach. <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Senegalski pisarz Mohamed Mbougar Sarr powiedzia\u0142 mi, \u017ce dla niego literacka fikcja jest znacznie pot\u0119\u017cniejsza ni\u017c esej, poniewa\u017c ludzie czytaj\u0105cy powie\u015bci maj\u0105 silne emocjonalne wi\u0119zi z postaciami. Czy uwa\u017casz, \u017ce pisanie historii mo\u017ce by\u0107 form\u0105 aktywizmu?<\/h4>\n\n\n\n

Tak, absolutnie. My\u015bl\u0119, \u017ce W\u015bciek\u0142e suki<\/em> osi\u0105gn\u0119\u0142y wi\u0119cej pod wzgl\u0119dem zmuszania m\u0119\u017cczyzn, na przyk\u0142ad, do przemy\u015blenia przemocy, jakiej do\u015bwiadczaj\u0105 kobiety, ni\u017c wszystko, co napisa\u0142am i powiedzia\u0142am w ramach dyskurs\u00f3w feministycznych. Kiedy chc\u0119 zbli\u017cy\u0107 m\u0119\u017cczyzn do feminizmu, zwykle mnie nie s\u0142uchaj\u0105. Us\u0142yszeli jednak moich bohater\u00f3w i si\u0119 z nimi si\u0119 uto\u017csamiali. Fikcja jest pot\u0119\u017cnym narz\u0119dziem do m\u00f3wienia o kwestiach politycznych. To ko\u0144 troja\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Mohamed Mbougar Sarr: niech sukcesy czarnych pisarzy nie b\u0119d\u0105 wielkim \u015bwi\u0119tem [WYWIAD]<\/a><\/h3>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Czy bycie aktywistk\u0105 wp\u0142ywa na tw\u00f3j spos\u00f3b my\u015blenia o literaturze?<\/h4>\n\n\n\n

Zdecydowanie. My\u015bl\u0119, \u017ce obsesje, kt\u00f3re mam jako aktywistka \u2013 aborcja, m\u00f3wienie o klasie spo\u0142ecznej i rasie \u2013 s\u0105 tymi samymi, kt\u00f3re wyra\u017cam w literaturze.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Czy pisanie o tematach uznawanych za wstydliwe (takich jak w\u0142a\u015bnie aborcja lub przemoc seksualna) mo\u017ce by\u0107 form\u0105 wzmocnienia?<\/h4>\n\n\n\n

Jak najbardziej. Moim zdaniem m\u00f3wienie o aborcji musi przesta\u0107 by\u0107 powodem do wstydu. Aborcja to po prostu kolejne wydarzenie w \u017cyciu reprodukcyjnym. Nie mamy powodu wstydzi\u0107 si\u0119 podejmowania decyzji o w\u0142asnym ciele. Uwa\u017cam te\u017c, \u017ce w kwestii przemocy wstyd musi zmieni\u0107 strony. Powinien by\u0107 odczuwany przez sprawc\u00f3w, a nie przez przetrwanki.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Czy przejmowanie narracji o kobietach by\u0142o twoim celem jako pisarki, czy jest raczej produktem ubocznym praktyki tw\u00f3rczej?<\/h4>\n\n\n\n

Moim celem jako pisarki rzeczywi\u015bcie by\u0142o m\u00f3wienie o kobietach i dla kobiet. Po drodze si\u0119 to jednak troch\u0119 zmieni\u0142o. Teraz interesuj\u0105 mnie r\u00f3wnie\u017c niekt\u00f3rzy m\u0119\u017cczy\u017ani: ci, kt\u00f3rzy maj\u0105 najmniej.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Sk\u0105d wzi\u0119\u0142o si\u0119 to zainteresowanie?<\/h4>\n\n\n\n

Przysz\u0142o jako wynik pracy z m\u0142odymi m\u0119\u017cczyznami z mocno marginalizowanych kontekst\u00f3w. Meksyk to bardzo trudny kraj, aby by\u0107 kobiet\u0105, ale tak\u017ce m\u0142odym m\u0119\u017cczyzn\u0105 z prekariatu. Wielu z nich nie ma wielu opcji w \u017cyciu. Cz\u0119sto pozostaje im albo do\u0142\u0105czenie do meksyka\u0144skiej armii, albo handel narkotykami. Co roku setki m\u0119\u017cczyzn s\u0105 mordowani, znikaj\u0105 lub s\u0105 rekrutowani do karteli narkotykowych. Przemoc, kt\u00f3rej do\u015bwiadczaj\u0105 m\u0119\u017cczy\u017ani w moim kraju, sprawi\u0142a, \u017ce zacz\u0119\u0142am si\u0119 o nich martwi\u0107.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Feministyczne eseistki, takie jak Liz Plank czy bell hooks, wyrazi\u0142y swoje obawy, \u017ce m\u0119\u017cczy\u017ani zostaj\u0105 w tyle za zmieniaj\u0105cym si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwem, co umacnia ich w toksycznej m\u0119sko\u015bci. Jak ten proces wygl\u0105da z Twojej perspektywy? <\/h4>\n\n\n\n

My\u015bl\u0119, \u017ce \u2013 przynajmniej w Meksyku \u2013 aby m\u00f3wi\u0107 o pracy z toksyczn\u0105 m\u0119sko\u015bci\u0105, najpierw musimy zmieni\u0107 kontekst, w kt\u00f3rym m\u0119\u017cczy\u017ani dorastaj\u0105. Nie mo\u017cemy wymaga\u0107 ca\u0142kowitej dekonstrukcji od m\u0119\u017cczyzn, kt\u00f3rzy mierz\u0105 si\u0119 z marginalizacj\u0105 i rasizmem, a do tego s\u0105 zagro\u017ceni zagini\u0119ciem lub zamordowaniem. My\u015bl\u0119, \u017ce jedynymi, od kt\u00f3rych mo\u017cemy wymaga\u0107 porzucenia toksycznej m\u0119sko\u015bci, s\u0105 m\u0119\u017cczy\u017ani, kt\u00f3rzy maj\u0105 przywileje.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Ch\u0142opcy (nie) do bicia. Stasiu Bry\u015b ocenia ksi\u0105\u017cki \u201ePrzegryw\u201d i \u201eGruby\u201d<\/a><\/h3>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

J\u0119zyk, kt\u00f3rego u\u017cywasz w ksi\u0105\u017cce, jest bardzo surowy. Co stoi za takim sposobem pisania?<\/h4>\n\n\n\n

U\u017cycie takiego j\u0119zyka to dla mnie r\u00f3wnie\u017c gest polityczny. Zdecydowa\u0142am si\u0119 na narracj\u0119 w pierwszej osobie, poniewa\u017c by\u0142o dla mnie bardzo wa\u017cne, aby postacie opowiada\u0142y w\u0142asne historie na w\u0142asnych warunkach. W literaturze kobiety prawie zawsze by\u0142y opowiadane przez kogo\u015b innego, na cudzych zasadach. Musimy odzyska\u0107 ten g\u0142os. Zmierzam do tego, jednocze\u015bnie odzyskuj\u0105c te\u017c mow\u0119 potoczn\u0105. Czuj\u0119, \u017ce j\u0119zyk potoczny w Meksyku ma ogromn\u0105 artystyczn\u0105 i kulturow\u0105 warto\u015b\u0107 i chcia\u0142am mu odda\u0107 ho\u0142d.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Tw\u00f3j wydawca por\u00f3wnuje Twoj\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 do film\u00f3w Tarantino. Jak si\u0119 w tym odnajdujesz? <\/h4>\n\n\n\n

Bardzo lubi\u0119 Tarantino! Podoba mi si\u0119, \u017ce przedstawia silne i wielowymiarowe kobiety. Cieszy mnie to por\u00f3wnanie.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\n