{"id":117268,"date":"2024-03-29T08:00:00","date_gmt":"2024-03-29T07:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/?p=117268"},"modified":"2024-09-11T16:14:03","modified_gmt":"2024-09-11T14:14:03","slug":"starozytny-delfin-gigant-amazonka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/starozytny-delfin-gigant-amazonka\/","title":{"rendered":"To nie fikcja: staro\u017cytny delfin gigant odkryty w g\u0142\u0119binach Amazonki"},"content":{"rendered":"\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Szcz\u0105tki tego stworzenia maj\u0105 miliony lat. Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce jest to najwi\u0119kszy tego typu gatunek, jaki kiedykolwiek znaleziono. Staro\u017cytny delfin to dla naukowc\u00f3w spora zagwozdka. <\/h2>\n\n\n\n<p>Naukowcy odkryli licz\u0105ce 16 milion\u00f3w lat szcz\u0105tki <em>najwi\u0119kszego delfina rzecznego, jakiego kiedykolwiek znaleziono<\/em>. Staro\u017cytny delfin zosta\u0142 rozpoznany po odkopaniu ogromnej skamienia\u0142ej czaszki w Amazonii. Naukowcy z Uniwersytetu w Zurychu nazwali go <em>Pebanista yacuruna<\/em> od mitycznych wodnych ludzi, kt\u00f3rzy wed\u0142ug wierze\u0144 \u017cyli pod wod\u0105 w wiadomym dorzeczu. Szacuje si\u0119, \u017ce stworzenie mierzy\u0142oby od trzech do trzech i p\u00f3\u0142 metra, co czyni je najwi\u0119kszym delfinem s\u0142odkowodnym kiedykolwiek \u017cyj\u0105cym na Ziemi.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:20px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h3 class=\"has-text-align-center has-background wp-block-heading\" style=\"background-color:#feff05\"><a href=\"https:\/\/goingapp.pl\/more\/tag\/przyroda\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Czytajcie wi\u0119cej o fenomenach \u015bwiata przyrody tutaj!<\/a><\/h3>\n\n\n\n<div style=\"height:20px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Wszystko zaczyna si\u0119 od czachy<\/h3>\n\n\n\n<p>Mi\u0119dzynarodowy zesp\u00f3\u0142 badawczy dokona\u0142 znaleziska podczas podr\u00f3\u017cy po rzece Napo w 2018 roku. Zacz\u0119to zbiera\u0107 dziesi\u0105tki skamienia\u0142o\u015bci, jednak po prawie trzech tygodniach poszukiwa\u0144 zesp\u00f3\u0142 dokona\u0142 najbardziej zaskakuj\u0105cego odkrycia. Du\u017ca czaszka delfina zosta\u0142a odkryta przez Alda Benitesa-Palomina, g\u0142\u00f3wnego autora bada\u0144 nad delfinem opublikowanych w <em><a rel=\"noreferrer noopener nofollow\" href=\"https:\/\/www.science.org\/journal\/sciadv\" target=\"_blank\">Science Advances<\/a><\/em>. Co ciekawe, naukowiec by\u0142 w\u00f3wczas dopiero w trakcie studi\u00f3w licencjackich.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:20px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/static.independent.co.uk\/2024\/03\/25\/17\/Pebanista%20yacurana%20holotype.jpg?quality=75&amp;width=640&amp;auto=webp\" alt=\"Staro\u017cytny Delfin\"\/><figcaption><sub>Skamienia\u0142\u0105 czaszk\u0119 gigantycznego delfina wystawiono w Muzeum Historii Naturalnej w Limie w Peru<\/sub><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:20px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p>Benites-Palomino po raz pierwszy rzuci\u0142 okiem na fragment szcz\u0119ki podczas spaceru z koleg\u0105. \u2013 <em>Gdy tylko go rozpozna\u0142em, zobaczy\u0142em gniazda z\u0119b\u00f3w. Krzykn\u0105\u0142em: to jest delfin. Nie mogli\u015bmy w to uwierzy\u0107<\/em> \u2013 powiedzia\u0142 <em>The Guardian<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:20px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Staro\u017cytny delfin i jego tajemnicze pochodzenie<\/h3>\n\n\n\n<p>Sprawa skrywa\u0142a w sobie wiele zagadek. Stworzenie zdawa\u0142o si\u0119 by\u0107 spokrewnione bardziej z delfinami rzecznymi wyst\u0119puj\u0105cymi w Azji Po\u0142udniowej ni\u017c z delfinami w regionie, w kt\u00f3rym zosta\u0142o odkryte. Kluczowe cechy gigantycznego staro\u017cytnego delfina na to wskazuj\u0105. Zar\u00f3wno on, jak i te rzeczne w Azji maj\u0105 wysoko rozwini\u0119te grzebienie twarzowe i struktury kostne, kt\u00f3re s\u0105 synonimem echolokacji, czyli zdolno\u015bci <em>widzenia<\/em> za pomoc\u0105 d\u017awi\u0119k\u00f3w o wysokiej cz\u0119stotliwo\u015bci lub echa.<\/p>\n\n\n\n<p>Wykorzystywana do polowania echolokacja jawi si\u0119 jako umiej\u0119tno\u015b\u0107 niezb\u0119dna dla tych zwierz\u0105t, poniewa\u017c zwykle \u017cyj\u0105 w bardziej mulistych wodach. Takie warunki bardzo os\u0142abiaj\u0105 ich wzrok, jak wyja\u015bni\u0142 Gabriel Aguirre-Fern\u00e1ndez, badacz UZH, kt\u00f3ry r\u00f3wnie\u017c bra\u0142 udzia\u0142 w badaniu.<em> Pebanista<\/em> mia\u0142 r\u00f3wnie\u017c wyd\u0142u\u017cony pysk z du\u017c\u0105 liczb\u0105 z\u0119b\u00f3w, co sugeruje, \u017ce \u017cywi\u0142 si\u0119 rybami. To bezpo\u015brednio wi\u0105\u017ce go z dzisiejszymi delfinami rzecznymi.<\/p>\n\n\n\n<p>Paleontolodzy uwa\u017caj\u0105, \u017ce ten gatunek delfin\u00f3w nale\u017cy do <em>Platanistoidea<\/em>. To grupa delfin\u00f3w, kt\u00f3re \u017cy\u0142y w oceanach \u015bwiata od 24 do 16 milion\u00f3w lat temu. Ich morscy przodkowie przed nimi najechali s\u0142odkowodne ekosystemy proto-Amazonii, kt\u00f3re by\u0142y pe\u0142ne zdobyczy i ostatecznie przystosowa\u0142y si\u0119 do \u015brodowiska. Jednak oko\u0142o 10 milion\u00f3w lat temu<em> Pebas <\/em>ostatecznie ust\u0105pi\u0142y miejsca. Nowe siedliska doprowadzi\u0142y do znikni\u0119cia zdobyczy, co doprowadzi\u0142o do wygini\u0119cia gigantycznego delfina.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:20px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Trudno\u015bci zwi\u0105zane z poszukiwaniami<\/h3>\n\n\n\n<p>Bycie paleontologiem w Amazonii wi\u0105\u017ce si\u0119 z wyzwaniami. Wysoki poziom wody w amazo\u0144skich lasach deszczowych ogranicza prac\u0119 ekspert\u00f3w w terenie, wi\u0119c musz\u0105 oni wykonywa\u0107 j\u0105 w porze suchej. Skamienia\u0142o\u015bci da si\u0119 znale\u017a\u0107 tylko wtedy, gdy poziom rzeki jest wystarczaj\u0105co niski. Natomiast je\u015bli szcz\u0105tki nie zostan\u0105 zebrane na czas, mog\u0105 zosta\u0107 zmiecione w porze deszczowej i utracone na zawsze. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Szcz\u0105tki tego stworzenia maj\u0105 miliony lat. Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce jest to najwi\u0119kszy tego typu gatunek, jaki kiedykolwiek znaleziono. Staro\u017cytny delfin to dla naukowc\u00f3w spora zagwozdka. Naukowcy odkryli licz\u0105ce 16 milion\u00f3w lat szcz\u0105tki najwi\u0119kszego delfina rzecznego, jakiego kiedykolwiek znaleziono. Staro\u017cytny delfin zosta\u0142 rozpoznany po odkopaniu ogromnej skamienia\u0142ej czaszki w Amazonii. Naukowcy z Uniwersytetu w Zurychu nazwali&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":34,"featured_media":117272,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_wpscppro_custom_social_share_image":0,"_facebook_share_type":"","_twitter_share_type":"","_linkedin_share_type":"","_pinterest_share_type":"","_linkedin_share_type_page":"","_instagram_share_type":"","_selected_social_profile":[]},"categories":[6677],"tags":[7507,4868],"thb-sponsors":[],"class_list":["post-117268","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-news-miasto","tag-przyroda","tag-spoleczenstwo","parent_cat_kultura"],"publishpress_future_action":{"enabled":false,"date":"2026-04-21 20:17:07","action":"change-status","newStatus":"draft","terms":[],"taxonomy":"category"},"publishpress_future_workflow_manual_trigger":{"enabledWorkflows":[]},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117268"}],"collection":[{"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/users\/34"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=117268"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117268\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":117301,"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117268\/revisions\/117301"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/media\/117272"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=117268"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=117268"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=117268"},{"taxonomy":"thb-sponsors","embeddable":true,"href":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/wp-json\/wp\/v2\/thb-sponsors?post=117268"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}