{"id":32159,"date":"2020-10-12T14:24:03","date_gmt":"2020-10-12T12:24:03","guid":{"rendered":"http:\/\/goingapp.pl\/more\/?p=32159"},"modified":"2024-09-11T15:51:09","modified_gmt":"2024-09-11T13:51:09","slug":"tiff-festival-2020-relacja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/tiff-festival-2020-relacja\/","title":{"rendered":"Meduza w jaskini Platona – byli\u015bmy na TIFF Festival we Wroc\u0142awiu"},"content":{"rendered":"\n

TIFF Festival ju\u017c za nami. Co zobaczyli\u015bmy we Wroc\u0142awiu? Wskrzeszenie mitologicznej meduzy, jaskini\u0119 Platona, czworono\u017cnych szpieg\u00f3w i\u2026 skrzy\u017cowanie m\u0119\u017cczyzny z motocyklem. Tegoroczna edycja festiwalu, odbywaj\u0105ca si\u0119 pod has\u0142em \u201eProcesy\u201d, to przegl\u0105d najciekawszych fotograficznych projekt\u00f3w, poruszaj\u0105cych tematy takie jak p\u0142e\u0107 czy relacja cz\u0142owieka z natur\u0105.<\/h4>\n\n\n\n

Ja, kobieta <\/em>i Jaskinia<\/em><\/h4>\n\n\n\n

W programie g\u0142\u00f3wnym znalaz\u0142y si\u0119 wystawy dotykaj\u0105ce kwestii reprezentacji to\u017csamo\u015bci zar\u00f3wno z perspektywy kobiet, jak i m\u0119\u017cczyzn. <\/strong>W siedzibie TIFF Center <\/strong>na Ruskiej mogli\u015bmy ogl\u0105da\u0107 dwie skrajnie r\u00f3\u017cne ekspozycje, kt\u00f3re jednocze\u015bnie wzajemnie si\u0119 dope\u0142nia\u0142y.<\/p>\n\n\n\n

Jedn\u0105 z nich, Ja, kobieta<\/strong><\/em> kuratorowa\u0142a Paulina Anna Galanciak<\/strong>. W jasnej sali zaprezentowane zosta\u0142y dzie\u0142a artystek podejmuj\u0105cych temat kobieco\u015bci poprzez nawi\u0105zania do mitologii, popkultury czy w\u0142asnych do\u015bwiadcze\u0144.<\/p>\n\n\n\n

Przede wszystkim wystawa by\u0142a dla mnie osobistym i intymnym procesem definiowania, czy mo\u017ce czasem redefiniowania mojej w\u0142asnej kobieco\u015bci. Dzi\u0119ki artystkom i ich pracom konfrontowa\u0142am si\u0119 z tym, co uwa\u017cam za du\u017ce wyzwanie w byciu kobiet\u0105. <\/strong>Czasami by\u0142a to kwestia fizyczno\u015bci i naginania siebie do wymog\u00f3w spo\u0142ecze\u0144stwa, czasami kwestia z\u0142o\u015bci i akceptacji w\u0142asnej emocjonalno\u015bci, czasem szukania w sobie tej dojrza\u0142ej, \u015bwiadomej si\u0142y, kt\u00f3r\u0105 \u0142\u0105cz\u0119 te\u017c z wewn\u0119trzn\u0105 intuicj\u0105 i dawania przestrzeni na dzia\u0142anie zgodnie z jej g\u0142osem. Wystawa by\u0142a te\u017c wynikiem wielomiesi\u0119cznego procesu szukania po\u0142\u0105czenia mi\u0119dzy jako\u015bciami, kt\u00f3re s\u0105 sobie przeciwstawne, a przynajmniej o ich sprzeczno\u015bci pr\u00f3bowano mnie przekona\u0107 – mi\u0119kko\u015bci i si\u0142y, emocjonalno\u015bci i spokoju, dziko\u015bci i wsp\u00f3lnotowo\u015bci. <\/strong>Po\u0142\u0105czenie tego kobiecego\u00a0wielog\u0142osu – bo t\u0119 wystaw\u0119 traktuj\u0119 w\u0142a\u015bnie jako ich zjednanie, a nie zderzenie – pozwoli\u0142o mi zaakceptowa\u0107, \u017ce te jako\u015bci nie wykluczaj\u0105 si\u0119 wzajemnie, a bardziej funkcjonuj\u0105 jako wzmacniaj\u0105ce si\u0119 warstwy. Nie trzeba wybiera\u0107 ani wyrzuca\u0107 sobie, je\u015bli raz jedna, a raz druga dochodzi do g\u0142osu. Dla mnie w tym niesamowitym spektrum drzemie pi\u0119kno kobieco\u015bci i o nim w\u0142a\u015bnie chcia\u0142am m\u00f3wi\u0107 na wystawie „Ja, Kobieta”<\/em> – opowiada o wystawie Paulina Anna Galanciak. <\/p>\n\n\n\n

  • \"\"<\/figure><\/li>
  • \"\"<\/figure><\/li><\/ul>
    Od lewej: Praca Weroniki Per\u0142owskiej (fot. Milena Soporowska) i zdj\u0119cie Birthe Piontek (mat. ze strony artystki) <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

    Ten \u201ewielog\u0142os\u201d odzwierciedlaj\u0105 zgromadzone na Ruskiej prace. Lustro z w\u0119\u017cami Weroniki Per\u0142owskiej<\/strong> przywo\u0142uje posta\u0107 staro\u017cytnej Meduzy. <\/strong> Najm\u0142odsza z trzech Gorgon, niegdy\u015b pi\u0119kna dziewczyna o bujnych w\u0142osach, za romans z Posejdonem w \u015bwi\u0105tyni Ateny zosta\u0142a przemieniona w odra\u017caj\u0105cego potwora. Po przeciwleg\u0142ej stronie, na zwiewnych tkaninach, prezentowane s\u0105 wizerunki wsp\u00f3\u0142czesnych czarownic. Czarownica dzi\u015b sta\u0142a si\u0119 symbolem kobiety niezale\u017cnej, wyzwolonej. W pracach Al\u00edz Veroniki \u00c1cs pr\u00f3\u017cno szuka\u0107 ezoterycznych stylizacji, okultystycznych symboli \u2013 jej przeniesiona w warunki wystawiennicze ksi\u0105\u017cka Walpurg <\/em>pokazuje silne kobiety o mocnym spojrzeniu, ekwiwalenty wied\u017am, kt\u00f3re mimo up\u0142ywu setek lat nadal spotykaj\u0105 si\u0119 z podobnym ostracyzmem.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    Na wystawie podejmowany jest r\u00f3wnie\u017c w\u0105tek cia\u0142a. Z czerwonych botk\u00f3w na obcasach Birthe Piontek<\/strong> wystaj\u0105 dwie ryby lub wype\u0142nione balonikami czerwone rajstopy. Rozci\u0105gni\u0119te nienaturalnie w k\u0105tach sali akty Alix Marie <\/strong>przywodz\u0105 na my\u015bl photoshopow\u0105 gimnastyk\u0119, podczas kt\u00f3rej cia\u0142a dostosowane s\u0105 do wymog\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnego rynku. W archiwalnych fotografiach Krystyny Dul <\/strong>pokazuj\u0105cych pozbawione g\u0142owy w wyniku kadrowania kobiety w bikini czy wodewilowych strojach, powraca cz\u0119sto spotykany u surrealist\u00f3w motyw zdekapitowanej pi\u0119kno\u015bci. <\/p>\n\n\n\n

    • \"\"<\/figure><\/li>
    • \"\"<\/figure><\/li><\/ul>
      Od lewej: „Photoshopowa gimnastyka” Alix Marie i oprowadzanie kuratorskie Pauliny Joanny Galanciak, fot. Milena Soporowska. <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

      Cia\u0142o obecne jest r\u00f3wnie\u017c na kuratorowanej przez Macieja Bujko wystawie Jaskinia<\/em>. <\/strong>Bujko zaprasza nas gdzie\u015b g\u0142\u0119boko do wn\u0119trza Ziemi. Przedzieraj\u0105c si\u0119 przez lekki, zwiewny materia\u0142 wkraczamy w specjalnie zaaran\u017cowan\u0105 dzi\u0119ki IP Group<\/strong> i Ani\u0119 Haudek<\/strong> przestrze\u0144, w kt\u00f3rej widz mo\u017ce poczu\u0107 si\u0119 jak w klaustrofobicznej \u201eczarnej skrzynce\u201d.<\/p>\n\n\n\n

      Ta wystawa to tak naprawd\u0119 uniwersalna wypowied\u017a, nie b\u0119d\u0105ca opowie\u015bci\u0105 o jednej p\u0142ci. Opowiadam w niej jednak o swojej perspektywie, wi\u0119c mo\u017cna odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, \u017ce to wystawa „m\u0119ska”. Jest to jednak wystawa bardziej o percepcji, postrzeganiu swojej to\u017csamo\u015bci, o tym tym, jak „wy\u015bwietla si\u0119” w nas poprzez kulturowy przymus. <\/strong>Ale te\u017c o zmianach, jakie nast\u0119puj\u0105 w postrzeganiu tych kwestii wraz z procesem starzenia si\u0119. Traktuj\u0119 w tej wystawie nasz\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 i pod\u015bwiadomo\u015b\u0107 jako swego rodzaju jaskini\u0119 z alegorii Platona, gdzie nigdy nie widzimy obraz\u00f3w rzeczywisto\u015bci, a jedynie jej cienie<\/em> – opowiada Maciej Bujko. <\/p>\n\n\n\n

      \"\"
      Wystawa Jaskinia<\/em> w TIFF Center, fot. Milena Soporowska.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

      Jasknia<\/em> skupia si\u0119 na w\u0105tku p\u0142ynnej, trudnej do jednoznacznego poznania ludzkiej postaci. Niepokoj\u0105ce akty Asgera Carlsena ukazuj\u0105 cia\u0142o jako g\u0142az, monolityczn\u0105 p\u0142yt\u0119, nienaturalnie wygi\u0119t\u0105 skorup\u0119.<\/strong> Przywodz\u0105c na my\u015bl prace staro\u017cytnych rze\u017abiarzy, Carlsen proponuje wsp\u00f3\u0142czesn\u0105, z\u0142owieszcz\u0105 wersj\u0119 antycznych arcydzie\u0142. W dobie Photoshopa artysta bawi si\u0119 form\u0105, kreuj\u0105c wyimaginowane torsy, kt\u00f3re bardziej przypominaj\u0105 tarcz\u0119 ni\u017c cz\u0142owieka. Zdj\u0119cia Carlsena mo\u017cna przeciwstawi\u0107 projektowi \u0141ukasza Rusznicy<\/strong>. Portretuj\u0105c m\u0119\u017cczyzn w \u015brednim wieku \u2013 swojego ojca oraz partnera \u2013 Rusznica rejestruje momenty zawieszenia, zamy\u015blenia \u2013 by\u0107 mo\u017ce nad post\u0119puj\u0105cym procesem przemijania. <\/strong>Pokazani w ciep\u0142ym, jesiennym \u015bwietle m\u0119\u017cczy\u017ani kontrastuj\u0105 z obrazami w\u015bciekle \u017cywej, strzelistej ro\u015blinno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

      • \"\"<\/figure><\/li>
      • \"\"<\/figure><\/li><\/ul>
        Od lewej: Portret z projektu White Knights<\/em> oraz snapshotowa fotografia z cyklu Warriors’s Nights<\/em> Federico Berardiego, \u017ar\u00f3d\u0142o: strona artysty.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

        M\u0142odych m\u0119\u017cczyzn, weteran\u00f3w wojny w Afganistanie, portretuje Federico Berardi<\/strong>. Zdj\u0119cia wykonywane s\u0105 w Szwajcarii, gdzie w ramach specjalnego wyjazdu szkoleniowego odbywaj\u0105cego si\u0119 pod nazw\u0105 The Exercice White Knight, m\u0119\u017cczy\u017ani trenuj\u0105 narciarstwo. Wyjazd jest r\u00f3wnie\u017c sposobem na odreagowanie traumatyzuj\u0105cych, wojennych do\u015bwiadcze\u0144. Ich mleczne, m\u0142ode, jakby bezczasowe twarze kontrastuj\u0105 ze snapshotowymi zdj\u0119ciami, dokumentuj\u0105cymi imprezy, na kt\u00f3rych przebieraj\u0105 si\u0119 za zakonnice, pozuj\u0105 w obscenicznych pozach, obna\u017caj\u0105 si\u0119 czy graj\u0105 w karty w wizerunkami terroryst\u00f3w.<\/strong> Ta karnawa\u0142owa atmosfera przywodzi na my\u015bl sceny z \u201ekolonizowanych\u201d przez brytyjskich turyst\u00f3w ulic Ibizy czy popularnego Magaluf. Projektowi towarzyszy obszerna ksi\u0105\u017cka z\u0142o\u017cona z kserokopii zdj\u0119\u0107 wykonywanych przez \u017co\u0142nierzy podczas misji wojennych. <\/p>\n\n\n\n

        Nad ca\u0142o\u015bci\u0105 „patronuj\u0105” minimalistyczne zdj\u0119cia Floriana Amosera<\/strong>, kt\u00f3ry w ca\u0142kowicie ciemnych jaskiniach rejestruje niezwyk\u0142e, graficzne uk\u0142ady. Uk\u0142ady, kt\u00f3re widoczne s\u0105 jedynie dzi\u0119ki zdj\u0119ciom.<\/p>\n\n\n\n

        • \"\"<\/figure><\/li><\/ul>
          Federico Berardi wyda\u0142 obszern\u0105 publikacj\u0119 z\u0142o\u017con\u0105 z kserokopii zdj\u0119\u0107 wykonywanych przez \u017co\u0142nierzy podczas misji wojennych, fot. Milena Soporowska.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

          TIFF Open – SHIFTERS \/ Marta Bogda\u0144ska <\/h4>\n\n\n\n

          Do najciekawszych z sekcji konkursowej TIFF Open projekt\u00f3w zaliczy\u0107 mo\u017cna SHIFTERS Marty Bogda\u0144skiej. Kuratorowana przez Agat\u0119 Po\u0142e\u0107 wystawa opowiada o ma\u0142o znanej historii zwierz\u0105t-szpieg\u00f3w, kt\u00f3re przez lata s\u0142u\u017cy\u0142y ludziom podczas wielu niebezpiecznych misji. <\/strong>Dzi\u015b ich g\u0142os mo\u017cna „us\u0142ysze\u0107” za po\u015brednictwem obszernego projektu Bogda\u0144skiej, kt\u00f3ry czeka na swoj\u0105 publikacj\u0119 w formie ksi\u0105\u017cki. W zaprojektowanym niczym pok\u00f3j \u015bledczego pomieszczeniu w Pa\u0144stwowym Ognisku Kultury Plastycznej im. Eugeniusza Gepperta mo\u017cemy zobaczy\u0107 archiwalne zdj\u0119cia, wycinki prasowe, nagrania wideo oraz elementy stroju i wyposa\u017cenia zwierz\u0119cego szpiega. <\/p>\n\n\n\n

          \"\"
          Wystawa SHIFTERS<\/em>, fot. Jerzy Wypych, mat. promocyjne <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

          SHIFTERS, kt\u00f3rego ogromn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105, trwaj\u0105c\u0105 ponad rok, by\u0142 archiwalny risercz, to projekt, kt\u00f3ry wychodz\u0105c od historii zwierz\u0105t w wojnie i programach szpiegowskich, dotyka poj\u0119cia zwierz\u0119cej sprawczo\u015bci, praw zwierz\u0105t i potrzeby przemy\u015blenia naszych relacji ze zwierz\u0119tami na nowo. Po pierwsze, id\u0105c za francuskim historykiem Erikiem Baratay, projekt pr\u00f3buje opowiedzie\u0107 t\u0119 histori\u0119 z perspektywy zwierz\u0105t. To wa\u017cny punkt w naszych relacjach ze zwierz\u0119tami: odzyskiwanie ich historii, pr\u00f3by zrozumienia ich do\u015bwiadcze\u0144 i prze\u017cy\u0107.<\/strong> Trudno si\u0119 patrzy na te opowie\u015bci, na te zdj\u0119cia z archiw\u00f3w wojennych: miliony zwierz\u0105t zosta\u0142y „wykorzystane” przez cz\u0142owieka, miliony zgin\u0119\u0142y.<\/em><\/p>\n\n\n\n

          Dla mnie wa\u017cne jest w refleksji nad relacjami ludzi ze zwierz\u0119tami, by wychodzi\u0107 poza stereotypowe my\u015blenie, szuka\u0107 mi\u0119dzy wierszami. Z jednej strony praca nad tym projektem pokaza\u0142a mi ogrom cierpienia zwierz\u0105t, ich darmowej pracy dla nas ludzi, skali ich wykorzystywania. Z drugiej za\u015b niezwyk\u0142e po\u0142\u0105czenie naszych historii, o czym na co dzie\u0144 nie my\u015blimy. Wa\u017cne dla mnie sta\u0142o si\u0119 te\u017c, by odej\u015b\u0107 od perspektywy antropocentrycznej i porzuca\u0107 sentymentalizm w naszym stosunku wobec zwierz\u0105t. Wol\u0119 szanowa\u0107 zwierz\u0119, ni\u017c si\u0119 nim zachwyca\u0107.<\/strong> Wsp\u00f3\u0142czesne filozofie np. Donna Harraway m\u00f3wi\u0105 o potrzebie wsp\u00f3\u0142bycia z innymi istotami na ziemi, wsp\u00f3\u0142pracy z nimi<\/em> – o swoim projekcie m\u00f3wi Marta Bogda\u0144ska. <\/p>\n\n\n\n

          \"\"
          SHIFTERS<\/em>, Marta Bogda\u0144ska, mat. promocyjne <\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

          Kuratorka Agata Po\u0142e\u0107<\/strong> zwraca uwag\u0119 na spos\u00f3b opisywania udzia\u0142u zwierz\u0105t w misjach i programach szpiegowskich. Poprzez j\u0119zyk ludzie starali si\u0119 zatuszowa\u0107 prawdziw\u0105 natur\u0119 jednostronnej wymiany, w kt\u00f3rej zwierz\u0119ta pe\u0142ni\u0142y jedynie rol\u0119 dawc\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

          Zainspirowana rozmowami z autork\u0105 projektu zacz\u0119\u0142am my\u015ble\u0107 o skali zjawiska, jakim jest wykorzystywanie zwierz\u0105t przez ludzi. Znamy wiele takich historii, chocia\u017cby z codziennego \u017cycia i najbli\u017cszego otoczenia. Pocz\u0105wszy od wykorzystywania zwierz\u0105t do pracy fizycznej, przez okrutn\u0105 tresur\u0119 w celu zapewnienia rozrywki w cyrkach, na wykorzystywaniu zwierz\u0105t np. do polowa\u0144 sko\u0144czywszy. Przyk\u0142ady mo\u017cna by mno\u017cy\u0107. W opisie swojego projektu Marta Bogda\u0144ska wspomina o sytuacji z wrze\u015bnia 2019 roku, kiedy to ameryka\u0144skie CIA odtajni\u0142o szereg dokument\u00f3w dotycz\u0105cych tajnych program\u00f3w szpiegowskich i eksperymentalnych zwi\u0105zanych ze zwierz\u0119tami, tzw. Animal Partners (Zwierz\u0119cy Partnerzy czy Wsp\u00f3\u0142pracownicy). Zgadzam si\u0119 z autork\u0105, \u017ce nazwa \u201cZwierz\u0119cy Wsp\u00f3\u0142pracownicy\u201d jest co najmniej ironiczna. <\/strong>Rzekoma wsp\u00f3\u0142praca zwierz\u0105t z lud\u017ami nie by\u0142a przecie\u017c dobrowolna, ani regulowana jak\u0105kolwiek umow\u0105. Kaza\u0142o mi to my\u015ble\u0107 o podmiotowo\u015bci zwierz\u0105t, oraz o tym, jak ludzie s\u0105 w stanie odbiera\u0107 im sprawczo\u015b\u0107 tylko dlatego, i\u017c maj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107, by si\u0142\u0105 nad nimi zapanowa\u0107. W swojej pracy Marta zainspirowa\u0142a si\u0119 pracami Erica Baratay’a, francuskiego historyka, specjalisty od Animal Studies. Proponuje on, by\u015bmy podj\u0119li wyzwanie stworzenia historii z perspektywy zwierz\u0105t, kt\u00f3ra nie by\u0142aby jedynie opisywaniem ich \u017cycia w kontek\u015bcie ludzi. Pod\u0105\u017caj\u0105c za jego badaniami mamy szans\u0119 na u\u015bwiadomienie sobie, jak wa\u017cna jest historia zwierz\u0105t – wolna od stereotyp\u00f3w, sentymentalizmu i przek\u0142ama\u0144; jak wa\u017cne i g\u0142\u0119boko znacz\u0105ce jest dla nas \u017cycie tych istot – <\/em>podsumowuje kuratorka Agata Po\u0142e\u0107.<\/em><\/p>\n\n\n\n

          \"\"
          Pokaz Alter Clips w Tiff Center na Ruskiej, czyli fina\u0142 TIFF Festival, fot. Milena Soporowska. <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

          Alter Clips – fotograficzne spojrzenie na teledysk <\/strong><\/h4>\n\n\n\n

          Fina\u0142owi TIFF Festival towarzyszy\u0142y Alter Clips, czyli pokaz najciekawszych teledysk\u00f3w wybranych przez fotografa Jerzego Wypycha<\/strong>. Od graficznych, minimalistycznych kompozycji, przez zwariowane animacje, na obrazach spod znaku projektowania 3D ko\u0144cz\u0105c – wyselekcjonowane klipy stanowi\u0142y niezwyk\u0142\u0105 mieszank\u0119 form i nastroj\u00f3w. W\u015br\u00f3d naszych faworyt\u00f3w znalaz\u0142a si\u0119 wy\u015bmienita, podana przy akompaniamencie Hot Chip<\/strong>, psychologiczna analiza tematu rozstania (Hungry Child<\/em><\/strong> w re\u017cyserii Samana Kesha<\/strong>), filmowa opowie\u015b\u0107 o m\u0142odo\u015bci w dw\u00f3ch cz\u0119\u015bciach (Four Tet<\/strong> – Teenage Birdsong<\/em><\/strong> oraz Baby <\/em><\/strong>w re\u017cyserii Joanny Nordahl<\/strong>) oraz zabawna i jednocze\u015bnie pokrzepiaj\u0105ca historia p\u00f3\u0142 ch\u0142opca-p\u00f3\u0142 motocykla w typowym dla Salvatore Ganacci’ego<\/strong> stylu, czyli Boycycle<\/em><\/strong> w re\u017cyserii Vedrana Rupica<\/strong>. <\/p>\n\n\n\n

          \n