{"id":68261,"date":"2022-01-10T10:40:26","date_gmt":"2022-01-10T09:40:26","guid":{"rendered":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/?p=68261"},"modified":"2024-09-11T17:16:19","modified_gmt":"2024-09-11T15:16:19","slug":"zinteka-krzysiek-orlowski-selfpublishing-ziny-wywiad","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/goingapp.pl\/more\/zinteka-krzysiek-orlowski-selfpublishing-ziny-wywiad\/","title":{"rendered":"Zinteka – schronisko dla zin\u00f3w. O projekcie opowiada Krzysiek Or\u0142owski [WYWIAD]"},"content":{"rendered":"\n

Zinteka to jedna z pierwszych w Polsce bibliotek zin\u00f3w online. Wydawane w niewielkich nak\u0142adach, a przez to cz\u0119sto efemeryczne publikacje znajduj\u0105 swoje schronienie u Krzy\u015bka Or\u0142owskiego. Za\u0142o\u017cyciel Zinteki – wydawnictwa i archiwum w jednym – opowiedzia\u0142 mi o niezale\u017cnym rynku wydawniczym, ulubionych zinach i planach na 2022 rok. <\/h4>\n\n\n\n

Zinami i photobookami spod znaku DIY interesuj\u0119 si\u0119 ju\u017c od dawna. Najbardziej intryguje mnie w nich tw\u00f3rcza niezale\u017cno\u015b\u0107 i pomys\u0142owo\u015b\u0107. Ich forma jest cz\u0119sto tak samo wa\u017cna jak tre\u015b\u0107. Dlatego szczeg\u00f3lnie doceniam projekty takie jak Zinteka, kt\u00f3re staj\u0105 si\u0119 otwartym archiwum self-publishingowych wydawnictw. Bez miejc takich jak to, do wielu z nich nie mieliby\u015bmy ju\u017c dost\u0119pu. Wi\u0119cej o samej inicjatywie opowie nam Krzysiek. <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Czym jest Zinteka? Jak powsta\u0142a?<\/h3>\n\n\n\n

Zinteka jest ma\u0142ym wydawnictwem oraz bibliotek\u0105 zin\u00f3w, kt\u00f3ra powsta\u0142a w 2019 roku. Zbieram i kataloguj\u0119 publikacje fotograficzne. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z tych rzeczy to nisko nak\u0142adowe, cz\u0119sto self-publishingowe wydawnictwa. Wcze\u015bniej wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142em wraz z <\/em>Piotrem Pytlem<\/em><\/strong> duet wydawniczy 8991publishing<\/strong>. W tym sk\u0142adzie opublikowali\u015bmy kilka projekt\u00f3w: Alicji \u0141\u0105b\u0105d\u017a, Kaji Raty, Krzysztofa \u015awiat\u0142ego czy Marcina P\u0142onki.
<\/em><\/p>\n\n\n\n

Teraz Zinteka to jednoosobowa orkiestra, za kt\u00f3ra stoj\u0119 ja: Krzysiek Or\u0142owski.<\/strong><\/em><\/p><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n

\"\"
Kaja Rata „Kajnikaj”, fragment kolekcji Zinteki, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci rozm\u00f3wcy<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Jaki by\u0142 pierwszy zin, kt\u00f3ry kupi\u0142e\u015b? Od czego zacz\u0119\u0142a si\u0119 Twoja kolekcja?<\/h3>\n\n\n\n

Pierwszy kontakt z zinami mia\u0142 pewnie miejsce miejsce jeszcze w czasach, kiedy studiowa\u0142em fotografi\u0119 we Wroc\u0142awskiej Szkole Fotografii „AFA”. To m\u00f3g\u0142 by\u0107 rok 2010? Od tamtej pory kupowa\u0142em i nadal kupuje photobooki. <\/em><\/p>\n\n\n\n

Pierwsz\u0105 publikacj\u0105 self-publishingow\u0105, kt\u00f3ra zrobi\u0142a na mnie wra\u017cenie by\u0142o wydawnictwo „Zwyk\u0142a Maps”, kt\u00f3re w\u00f3wczas tworzy\u0142 Kamil 1, obecnie za\u0142o\u017cyciel galerii Serce Cz\u0142owieka-LAW i \u015amier\u0107 Cz\u0142owieka. <\/strong><\/em><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

By\u0142 to rozk\u0142adany plakat „Countenance Map” w formacie B1 z fotografiami r\u00f3\u017cnych autor\u00f3w, kt\u00f3rych Kamil znalaz\u0142 na blogu Flickra. Do dzisiaj jest w kolekcji Zinteki. Spore wra\u017cenie wywar\u0142 na mnie r\u00f3wnie\u017c kolektyw Paper Beat Rock<\/strong> i ich warsztaty tworzenia publikacji. Sam dzisiaj prowadz\u0119 takie zaj\u0119cia z zakresu fotoedycji, skupiaj\u0105ce si\u0119 wok\u00f3\u0142 publikacji i zjawiska self-publishingu.<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\"\"
Fragment kolekcji Zinteki, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci rozm\u00f3wcy<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Co odr\u00f3\u017cnia ziny od innych publikacji, tradycyjnych ksi\u0105\u017cek, photobook\u00f3w?<\/h3>\n\n\n\n

Buduj\u0105c moj\u0105 kolekcj\u0119 zin\u00f3w zwracam uwag\u0119 na te wydawnictwa, w kt\u00f3rych fotografia stanowi g\u0142\u00f3wne ich pod\u0142o\u017ce, fundament. <\/em><\/p>\n\n\n\n

Ziny czy te\u017c mniejsze publikacje r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od photbook\u00f3w, czy ksi\u0105\u017cek artystycznych na wielu p\u0142aszczyznach. <\/em><\/strong><\/p><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n

Zazwyczaj wydawane s\u0105 w\u0142asnym sumptem, g\u0142\u00f3wnie przy zastosowaniu druku cyfrowego. Cz\u0119sto s\u0105 to niskonak\u0142adowe publikacje, co sprawia, \u017ce nie znajdziemy ich w sieciach handlowych czy zwyk\u0142ych ksi\u0119garniach. <\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\"\"
Krzysiek Or\u0142owski, autoportret, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci rozm\u00f3wcy<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Natomiast „\u015bwiatek wydawniczy” zaczyna funkcjonowa\u0107 coraz lepiej. Organizowane s\u0105 targi, przegl\u0105dy, open calle, inicjatywy zwi\u0105zane z self-publishingiem. Przyk\u0142adem tego s\u0105 <\/em>targi zin\u00f3w Art Bibu\u0142a<\/em><\/em> <\/strong>zorganizowane przez dziewczyny z Paper Beats Rock i Ma\u0142e Nak\u0142ady. Wart\u0105 uwagi inicjatyw\u0105 jest r\u00f3wnie\u017c Offprint<\/strong>, kt\u00f3ra mia\u0142a w zesz\u0142ym roku swoj\u0105 stacjonarn\u0105 ods\u0142on\u0119 w Krakowie pod patronatem Cracow Art Week<\/strong>. Coraz wi\u0119cej pojawia si\u0119 tego typu spotka\u0144, akcji, co bardzo mnie cieszy. Mo\u017cemy dotrze\u0107 do wi\u0119kszej liczby os\u00f3b, zaprezentowa\u0107 swoje wydawnictwa troch\u0119 szerzej ni\u017c tylko w w\u0105skiej grupie fotograficznej.<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Czy obawiasz si\u0119 czasem, \u017ce publikacje w PDF\/digitalu wypr\u0105 ca\u0142kowicie te papierowe?<\/h3>\n\n\n\n

Obserwuj\u0105c rynek wydawniczy widz\u0119, jak wiele powstaje publikacji – czy to ma\u0142ych zin\u00f3w fotograficznych w nak\u0142adzie 10-30 kopii, czy du\u017cych ksi\u0105\u017cek, artbook\u00f3w, photobook\u00f3w. Raczej nie mam obaw, \u017ce nagle ten proces zostanie wstrzymany. Wystarczy spojrze\u0107 na ilo\u015b\u0107 konkurs\u00f3w, open calli, wystaw dotycz\u0105cych ksi\u0105\u017cek artystycznych, kt\u00f3rych na \u015bwiecie nie brakuje. My\u015bl\u0119, \u017ce ta sfera ma si\u0119 bardzo dobrze.<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Czy masz sw\u00f3j ulubiony zin, do kt\u00f3rego najcz\u0119\u015bciej obecnie wracasz?<\/h3>\n\n\n\n

Przygotowuj\u0105c program pod warsztaty przegl\u0105dam wiele publikacji. Cz\u0119sto wracam do niekt\u00f3rych z nich przy okazji r\u00f3\u017cnych spotka\u0144, projekt\u00f3w edukacyjnych. Prowadz\u0105c w\u0142asne wydawnictwo mam ten komfort, \u017ce wydaj\u0119 to, co mi si\u0119 podoba. Dalej lubi\u0119 norweskie zdj\u0119cia Zgrzebskiego („Tamtego dnia wszyscy wyjechali”<\/strong>) , czy intymne fotografie \u015awiat\u0142ego ze Stan\u00f3w Zjednoczonych („Speedometer Jukebox Winter Count”<\/strong>). „Topiel” <\/strong>Marcina P\u0142onki jest te\u017c w mojej czo\u0142\u00f3wce.<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Jakie wydawnictwo najbardziej zaskoczy\u0142o Ci\u0119 pod k\u0105tem formy w tych ostatnich latach?<\/h3>\n\n\n\n

My\u015bl\u0119, \u017ce w 2020\/21 roku \u015bwietn\u0105 inicjatyw\u0105 by\u0142y publikacje „Gazety Strajkowej” wydawane przez Archiwum Protest\u00f3w Publicznych<\/strong>. Gazety by\u0142y kolportowane za darmo podczas strajk\u00f3w. Zosta\u0142y zaprojektowane tak, \u017ce mog\u0142y r\u00f3wnie\u017c s\u0142u\u017cy\u0107 jako baner. Mo\u017cna je by\u0142o zabra\u0107 na manifestacj\u0119 lub u\u017cy\u0107 w formie plakat\u00f3w i wyklei\u0107 nimi przestrze\u0144 publiczn\u0105. <\/em><\/p>\n\n\n\n

Gazety Strajkowe to doskona\u0142y przyk\u0142ad zapisu dokumentalnego tych czas\u00f3w. Czas\u00f3w, w kt\u00f3rych podstawowe prawa cz\u0142owieka s\u0105 \u0142amane przez parti\u0119 rz\u0105dz\u0105c\u0105<\/em><\/em> na wielu p\u0142aszczyznach. Gazeta to wsp\u00f3lnotowe dzie\u0142o ludzi, kt\u00f3rzy nie godz\u0105 si\u0119 z tym, co dzieje si\u0119 obecnie w naszym kraju.<\/em><\/strong><\/p><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n